Przejdź do treści

Pierwsza wizyta u psychoterapeuty – 3 pytania, których możesz się spodziewać

Pierwsza wizyta u psychoterapeuty

Pierwsza wizyta u psychoterapeuty może wiązać się z dużym zdenerwowaniem, co jest jak najbardziej naturalne. Jeśli znajdujemy się w sytuacji dotąd dla nas nieznanej, nic dziwnego, że budzić się może lęk, zawstydzenie, być może podejrzliwość – warto pozwolić tym wszystkim emocjom dojść do głosu. Co jednak ważne, jednocześnie możemy też ułatwić sobie to doświadczenie i dowiedzieć się, czego tak naprawdę możemy się podczas takiej sesji spodziewać.

Motywacja do zgłoszenia się po psychoterapeutyczne wsparcie może być bardzo różna. Czasami ludzie decydują się na taki krok, ponieważ czują, że „stoją w miejscu”, innym razem zjawiają się w gabinecie terapeuty będąc w głębokim kryzysie. Niezależnie od tego, w którym momencie Ty się na to decydujesz, jest to jak najbardziej w porządku – pamiętaj, nie ma czegoś takiego jak „zbyt błahy” powód. Konsultacje psychoterapeutyczne są m.in. właśnie od tego, żeby się tym powodom przyjrzeć i zastanowić, co się właściwie dzieje i co dziać się będzie w tym kierunku dalej. Z taką perspektywą wiąże się też część pytań, które mogą paść podczas pierwszej sesji.

Co jednak ważne, każdy terapeuta jest inny – specjaliści pracują w różnych nurtach, inaczej prowadzą konsultacje, co innego może być z ich punktu widzenia ważne. Jeśli więc któreś z wymienionych tu pytań nie pada, jest to jak najbardziej w porządku. Przedstawione tu wątki są tylko wskazówką „jak może być”, a nie „jak na pewno będzie” – zachowaj więc otwartość na to, że rozmowa może potoczyć się w zupełnie innym kierunku. Daj sobie i terapeucie na to przestrzeń.

1. Co sprawiło, że zdecydował/a się Pan/i na wizytę?

Jest to istotna wskazówka dla terapeuty, która wiele może powiedzieć o istocie problemu, z jakim się zmagasz. Jeśli jest to sprawa dotyczące głównie obecnego czasu – jak np. trudne rozstanie, utrata pracy, wypadek – terapia będzie wyglądała inaczej niż w przypadku, gdy Twój problem dotyczy wielomiesięcznego poczucia lęku, czy też chęci pracy nad doświadczeniami z przeszłości.

Co więcej, jeśli na wizytę namówił Cię partner/żona/przyjaciel, a sam nie jesteś przekonany, czy jest to dobry pomyśl, warto o tym porozmawiać – pierwsza sesja to odpowiedni moment, by się nad tym pochylić.

Zobacz też: Rodzice i terapia uzależnień dziecka – jak się w tym wszystkim odnaleźć?

2. Czy kiedykolwiek wcześniej miał/a Pan/i kontakt z terapią?

Jest to pytanie ważne z kilku względów. Po pierwsze, jeżeli miałeś już kontakt z psychoterapią, zapewne masz w związku z nią jakieś odczucia – czy dobrze wspominasz to doświadczenie? Czy znalazłeś dzięki temu potrzebne wsparcie? Jeśli tak, to co uważasz za szczególnie pomocne w swoim przypadku? A może raczej wolałbyś o tym zapomnieć i nie ufasz tego typu relacji? Są to niezwykle cenne wskazówki dla terapeuty, z którym spotkasz się teraz.

Po drugie, jeśli masz już takie doświadczenie za sobą, zapewne mniej więcej wiesz, jak terapia lub konsultacje w gabinecie psychoterapeutycznym w ogóle mogą wyglądać. Osoby będące w takiej sytuacji po raz pierwszy potrzebują więcej wskazówek. Gdy terapeuta dowie się, że jest to dla Ciebie zupełna nowość, prawdopodobnie poświęci więcej czasu na wyjaśnienie, jak wygląda generalna struktura terapii, czego można się po takich spotkaniach spodziewać, nad czym się w takiej relacji pracuje etc.

Co ważne, nie bój się o to wszystko pytać! Jeśli czujesz informacyjny niedosyt w tym zakresie, śmiało zadaj nurtujące Cię pytania. Jak najbardziej możesz zapytać również o wykształcenie, certyfikaty niezbędne do pracy psychoterapeutycznej oraz doświadczenie danego terapeuty – są to informacje, które każdy specjalista powinien Ci przekazać.

3. Jak dotąd radził/a sobie Pan/i z problemami?

Każdy z nas ma mniej lub bardziej konstruktywne strategie radzenia sobie w trudnych sytuacjach. Może zdarzyć się też tak, że owszem, dana strategia była bardzo skuteczna i konstruktywna, ale na ten moment stała się już niewystarczająca. Opowiedzenie o tym, co nam pomaga i jak staraliśmy się dotąd sobie radzić, może nie tylko wiele o nas powiedzieć, lecz także dać cenne wskazówki terapeucie. Od razu będzie można przyjrzeć się chociażby temu, które strategie warto wzmacniać, które prawdopodobnie lepiej byłoby osłabić – a może zupełnie trzeba poszukać dla nas czegoś nowego?

Co więcej, jest to też dobry moment, żeby powiedzieć o takich działaniach jak np. sięganie po alkohol, narkotyki, jedzenie. Tak, to także są strategie radzenia sobie z problemami, które stanowią ważną wskazówkę do dalszej pracy terapeutycznej.

Pierwsza wizyta u psychoterapeuty – ważny krok

Jest to zaledwie kilka podstawowych pytań, które mogą pojawić się w trakcie pierwszego spotkania w gabinecie psychoterapeutycznym. Będzie ich zapewne o wiele więcej – jedne będą trudniejsze, inne mogą wydać się zbędne. Warto jednak do każdego z nich podejść z ciekawością i autentycznością.

Co jednak ważne, jeśli nie chcesz o czymś mówić, zawsze możesz postawić znak „stop”. Jeśli na ten moment to za trudne, w porządku, daj taki sygnał terapeucie. Przez te kilkadziesiąt minut sesji pozwól sobie o siebie zadbać – to jest czas dla Ciebie.

Zobacz też: Uzależnienia, depresja, bezsilność – co jest po drugiej stronie gabinetu? Terapeuta: „To my sami jesteśmy narzędziem naszej pracy”

Inspiracje: huffpost.com / psychcentral.com

Katarzyna Miłkowska

Dziennikarka, absolwentka UW. Obecnie studiuje psychologię kliniczną na Uniwersytecie SWPS oraz Gender Studies na UW.

ADHD u dziewczynek – objawy trudne do rozpoznania

ADHD u dziewczynek

Nadpobudliwość psychoruchowa z deficytem uwagi, inaczej ADHD, to zaburzenie neurorozwojowe, której jest wywołane nieprawidłowym funkcjonowaniem ośrodkowego układu nerwowego. Zauważono, że u dzieci poszczególne struktury mózgu rozwijają się nierównomiernie, a wpływ na występowanie tych zmian ma genetyka.

Statystyki wykazują, że nadpobudliwość psychoruchowa znacznie częściej występuje wśród chłopców, jednakże to zaburzenie jest diagnozowane również u dziewczynek.

Rozpoznanie ADHD stwierdza się między 6 a 9 rokiem życia. Objawy u dziecka są stałe i trwają powyżej sześciu miesięcy. Zaburzają one codzienne funkcjonowanie dziecka i ujawniają się w różnych okolicznościach: w domu, szkole oraz w czasie zabawy z rówieśnikami.

ADHD wśród dziewczynek

Dziewczynki, u których stwierdzono ADHD, znacznie częściej mają problemy z koncentracją uwagi, co przekłada się na osiągane wyniki w nauce i codziennej pracy. W przeciwieństwie do chłopców, u dziewczynek rzadziej występuje impulsywność oraz nadpobudliwość.

Badania wskazują, że dziewczynki znacznie lepiej niż chłopcy „maskują” swoje deficyty. Dlatego postawienie odpowiedniej diagnozy wśród dziewcząt z tym zaburzeniem jest trudne i niekiedy mylące. Z wiekiem objawy ADHD zmniejszają się, jednakże koncentracja uwagi w dalszym ciągu jest znacznie zaburzona.

Do niepokojących zachowań wśród dziewczynek należą:

  1. Zaburzenia koncentracji uwagi, które wpływają na niższe osiągnięcia (mimo włożonej przez dziecko pracy).
  2. Problemy z czytaniem oraz rozumieniem tekstu.
  3. Długi czas wykonywanych zadań – ciągłe rozproszenie przez bodźce zewnętrzne, przerywanie czynności.
  4. Duża trudność w podejmowaniu decyzji oraz problem z zaplanowaniem aktywności.
  5. Dziecko ucieka myślami, nie słucha komunikatu, który jest do niego kierowany.

Zobacz też: Jak pracować z dzieckiem z ADHD?

Zapamiętaj – to ważne!

Dziewczynki u których zdiagnozowano ADHD rzadziej niż chłopcy cierpią na współistniejące zaburzenia i choroby takie jak: depresja, zaburzenia zachowania oraz zaburzenia opozycyjno – buntownicze. U dziewcząt z ADHD częściej zauważa się występowanie zaburzeń lękowych oraz problemów z uzależnieniami.

ADHD i co dalej?

Istotne jest zrozumienie dziecka, u którego zdiagnozowano nadpobudliwość psychoruchową. Psychoedukacja dla rodziców i opiekunów to szczególny aspekt, który pozwoli lepiej dostrzegać potrzeby dziecka oraz ułatwi odpowiednie postępowanie i wsparcie. Natomiast dla dziecka ważna może być współpraca z psychologiem (ewentualnie terapia indywidualna), udział w zajęciach integracji sensorycznej, zajęciach rozwijających umiejętności społeczne. W formach pomocy wymieniana jest również farmakoterapia, która zajmuje się niwelowaniem objawów oraz polepszeniem funkcjonowania dziecka. Należy jednak pamiętać, że przyjmowane leki nie usuną przyczyny zaburzenia.

Aby skutecznie pomóc dziecku ze stwierdzonym ADHD, bardzo ważna jest współpraca wszystkich opiekunów oraz specjalistów, którzy wychowują, wspierają rozwój oraz dbają o lepsze funkcjonowanie dziecka.

Bibliografia:

Januszewska, E., Januszewski, A. (2016) Nadpobudliwość psychoruchowa — kryteria diagnostyczne, przebieg i trudności na różnych etapach rozwoju. Rocznik Filozoficzny Ignatianum, XXII / 2, 28- 51

Zobacz też: Presja i ciężar najmłodszych – zdrowie psychiczne naszych dzieci pod lupą

Aleksandra Nosarzewska

Studentka V roku psychologii klinicznej na Uniwersytecie SWPS. Jej pasją jest psychologia dziecka oraz pedagogika. Na co dzień współpracuje z dziećmi z zaburzeniami ze spektrum autyzmu.

Różnice rasowe – jak rozumieją i postrzegają je dzieci?

różnice rasowe dziecko

Dzieci rodzą się bez uprzedzeń – bez wątpienia żadnemu noworodkowi nie będzie przeszkadzał inny kolor skóry. Dopiero później zaczynają dostrzegać różnice i kształtować swoją postawę. Zastanówmy się, od kiedy i w jaki sposób dzieci zauważają różnice rasowe.

Różnice rasowe – jak rozumieją je noworodki?

Noworodki nie rozróżniają ras, co wydaje się być jak najbardziej oczywiste. Według badań opublikowanych w 2005 r. w Developmental Science, na twarze wszystkich ludzi patrzą jednakowo, nie wykazują spontanicznej preferencji dla jakiejkolwiek grupy etnicznej.

Różnice rasowe – jak rozumieją je niemowlęta?

Co ciekawe, już trzymiesięczne niemowlęta wykazują znaczną preferencję dla twarzy z własnej rasy. W 1997 roku przeprowadzono badanie, w którym udział wzięło około 200 czarno- i białoskórych dzieci, w pierwszych sześciu latach swojego życia. Naukowcy odkryli, że 6-miesięczne niemowlęta są w stanie niewerbalnie klasyfikować ludzi według rasy i płci. Maluchy znacznie dłużej patrzyły na nieznaną twarz innej rasy, w porównaniu do nieznanej twarzy tej samej rasy.

Różnice rasowe – jak rozumieją je małe dzieci?

Według Lawrence’a Hirschfelda, profesora psychologii w New School for Social Research, dwulatki posiadają umiejętność posługiwania się konkretnymi kategoriami – takimi jak rasa, wiek i płeć. Tego zaskakującego odkrycia dokonano po raz pierwszy w 1950 r. Do przetestowania percepcji rasowej dzieci wykorzystano cztery lalki różniące się jedynie kolorem. Co ciekawe, zdecydowana większość dzieci wybrała „białą” lalkę i to właśnie jej przypisała pozytywne cechy.

W 1997 roku naukowcy przeprowadzili kolejne badanie, w którym udział wzięło 200 maluchów. Okazało się, że wszystkie 2,5-latki poproszone o wybranie potencjalnego towarzysza zabaw, spośród zdjęć nieznanych, biało- i czarnoskórych dzieci, wskazało kolegę tej samej rasy.

Zobacz też: Tożsamość płciowa – identyfikacja i rozwój płci u dzieci

Różnice rasowe – jak rozumieją je przedszkolaki?

Trzylatki zgłaszają wyraźne, negatywne postawy wobec członków „spoza grupy”. Dzieci, które są narażone na rasizm i uprzedzenia, zwykle je akceptują i tolerują. W 2012 roku przeprowadzono badanie, w trakcie którego odkryto, że trzy i czterolatki wykazują ten sam rodzaj i poziom uprzedzeń co dorośli.

Według naukowców, którzy w 2008 roku opublikowali wyniki badań, ciemnoskóre pięciolatki nie wykazywały preferencji w stosunku do ciemnoskórych osób, z kolei białoskóre przedszkolaki takową preferencję wykazywały w stosunku do ludzi tej samej rasy.

Co powinni wiedzieć rodzice?

Dzieci dostrzegają różnice rasowe, zauważają dyskryminację i nierówne traktowanie. W 2006 roku naukowiec Birgitte Vittrup poprosiła 100 rodziców, aby otwarcie porozmawiali o przyjaźni międzyrasowej w domu. Niestety, tylko sześciu rodzinom udało się taką rozmowę przeprowadzić.

Wielu rodziców przyszło do mnie później i przyznało, że po prostu nie wiedzieli, co powiedzieć swoim dzieciom(…)– mówi Birgitte Vittrup, której słowa cytuje popsugar.

Jednak u każdej z sześciu rodzin, która odbyła rozmowę, postawy rasowe dzieci poprawiły się w przeciągu tygodnia. 

Zobacz też: „Po prostu bądź” – czy rzeczywiście widzimy dzieci?

Źródło: popsugar 

Czy moja relacja z ćwiczeniami jest toksyczna?

ćwiczenia
Fot Andriy Bezuglov/ 123RF

W erze „diet culture” (kulturze diet), która jest bardzo opresyjna wobec ciała, trudna może być nie tylko relacja z jedzeniem, lecz także ze sportem. Idealne smukłe ciała medialnych trenerek, stroje sportowe, które na reklamach opinają płaskie brzuchy i chudziutkie uda – cóż, nie każdy tak wygląda. Owszem, regularne ćwiczenia są bardzo ważne, ale zdarza się, że stają się narzędziem do robienia sobie krzywdy. Kiedy powinna się nam zapalić czerwona lampka?

Toksyczna relacja z ćwiczeniami – pytania, które warto sobie zadać:
  • Czy za „ćwiczenia” uznaję tylko określony formy ruchu?

Wiele osób za ćwiczenia uznaje tylko konkretne formy ruchu, które wykonuje się w określonym celu. Niektórzy zapominają, że ćwiczeniami jest także taniec do ulubionej muzyki, długi spacer z psem czy poranne rozciąganie po spaniu. Co jeśli odłączymy ruch od założenia zmiany naszych ciał i skorzystamy z niego w celu redukcji stresu, zabawy, rozciągania, wyjścia do natury, rehabilitacji kontuzji, próbowania czegoś nowego, czy nawet połączenia z naszymi cennymi ciałami? – pytanie to zadaje Kristy Fassio, doradczyni zdrowia psychicznego z Waszyngtonu, której słowa cytuje huffpost.

Co ważne, nie chodzi tu o zaprzestanie stawiania sobie jakichkolwiek celów związanych z ruchem, ale raczej poszerzenie swojej perspektywy o to, jak wielki jest jego zakres i przy jak wielu okazjach tak naprawdę ćwiczymy.

  • Co się stanie, jeśli nie będę ćwiczyć przez tydzień?

Jeśli to pytanie wywołuje w Tobie stres, niewątpliwie warto pochylić się nad tematem. Owszem, regularność ćwiczeń jest ważna, ale jeśli nasz kalendarz zależny jest właśnie od nich i nie przewidujemy żadnych przerw – lub nie mamy otwartości na to, że mogą pojawić się sprawy ważniejsze niż trening – coś tu się nie zgadza. Co ważne, tydzień czy dwa bez ćwiczeń nie wpłyną negatywnie na Twoje zdrowie, ale jeśli sama myśl o tym wywołuje w Tobie trudności, pojawiająca się w związku z ćwiczeniami motywacja może nie być do końca zdrowa.

Zobacz też: “Łatwo jest przypiąć komuś łatkę lenia albo pustej lali” – Kaya Szulczewska i Ciałopozytyw! Czy soma już całkiem zgubiła psyche?!

  • Ćwiczenia redukują mój stres, czy raczej go wywołują?

Zgadza się, ćwiczenia mogą być jednym ze sposobów radzenia sobie ze stresem. Należy jednak podkreślić – „jednym z” – jeśli jest to Twój jedyny mechanizm łagodzenia napięcia, też nie jest dobrze.

Przyjrzyjmy się jednak przede wszystkim przeciwieństwu tego typu sytuacji, czyli ćwiczeniom, które de facto zamiast pomagać, powodują opisywany tu stres. Warto odnieść się do wcześniejszych punktów – jeśli nie jesteśmy elastyczni w swoim postrzeganiu ruchu, jesteśmy zależni od kalendarza treningów i nie wyobrażamy sobie kilku chwil odpuszczenia, siłą rzeczy pojawi się dodatkowe napięcie. Napięcie, które niewątpliwie jest dla nas toksyczne.

Zagadnienie jest oczywiście znacznie szersze i warto, abyśmy przyglądali się sobie oraz swoim przekonaniom w tym aspekcie. Bądźmy uważni nie tylko na to, co nam służy, lecz także to, co pod przykrywką „troski o siebie” tak naprawdę robi nam krzywdę. Granica jest czasami bardzo cienka – dla swojego dobra starajmy się jej nie przekraczać.

Pamiętaj, dieta i ćwiczenia to nie jest jedyny sposób na dbanie o siebie!Jeśli czujesz, że musisz przestać, nie ulegaj naciskom, że „dasz radę pokonać swoje ciało – nie musisz z nim walczyć!Nie osiągnąłeś/łaś super szczupłości, więc to oznacza, że nie ćwiczysz wystarczająco ciężko? Nie, to nie powinien być wyznacznik!

Zobacz też:Moje dziecko nie lubi swojego ciała!” Jak możemy pomóc dzieciom w samoakceptacji?

Inspiracja: huffpost

Katarzyna Miłkowska

Dziennikarka, absolwentka UW. Obecnie studiuje psychologię kliniczną na Uniwersytecie SWPS oraz Gender Studies na UW.

Czemu tak trudno nie dotykać twarzy?

Dotykanie twarzy
Dotykanie twarzy może przyczyniać się do zakażenia koronawirusem – pixabay.com

Powstał szereg zaleceń, mających ograniczyć rozprzestrzenianie się koronawirusa. Jedno z najważniejszych mówi, aby nie dotykać twarzy. Dlaczego tak trudno go przestrzegać?

Odstępy między ludźmi w miejscach publicznych, mycie rąk przed wejściem do sklepów, obowiązek chodzenia w maseczkach… lista zakazów i nakazów jest długa. Zanim nabrały charakteru prawnego, naukowcy musieli precyzyjnie określić, jakimi drogami rozprzestrzenia się koronawirus. Tak doszli do wniosku, że dotykanie twarzy jest jednym z ryzykownych zachowań. Niestety, jak dowodzą badania – często robimy to nieświadomie.

Uwarunkowania społeczne

„To jeden z najpowszechniejszych odruchów u dosłownie każdego człowieka” – stwierdził psycholog Kevin Chapman z kliniki psychiatrycznej w Louisville w stanie Kentucky, którego słowa cytuje LiveScience. Dotykamy twarzy podczas wykonywania dziesiątek codziennych czynności: poprawiania włosów, nakładania makijażu, mycia zębów itp. Mamy bowiem potrzebę dbania o swój wygląd. I tak np. reszki jedzenia między zębami mogą świadczyć o tym, że ktoś nie troszczy się o higienę oraz własną prezencję. Dotykanie twarzy jest zatem czymś, co wynika częściowo z uwarunkowań społecznych.

Zobacz też:  Stres przed egzaminem – jak sobie z nim poradzić?

Dotykanie twarzy? Może stać za tym stres

Nasze emocje mają bezpośrednie przełożenie na zachowania, także te nie w pełni świadome, jak np. obgryzanie paznokci czy właśnie pocieranie twarzy. Część z nich wynika ze stresu i służy zredukowaniu odczuwanego napięcia. Trudno uniknąć ich w codziennym życiu. Badania wykazały, że studenci  dotykali swojej twarzy średnio 23 razy w ciągu godzinnej lektury magazynu „American Jurnal of Infection Control”! Co prawda według Centrum Kontroli i Zapobiegania Chorobom (CDC) dotykanie twarzy nie jest głównym źródłem zakażeń koronawirusem, ale wciąż znajduje się wśród zachowań niezalecanych.

Higiena przede wszystkim

Paradoksalnie, gdy ktoś mówi nam, aby czegoś nie robić, od razu o tym myślimy, a w konsekwencji nieraz czujemy nieodpartą potrzebę złamania zakazu. Zdaniem Chapmana, nie ma innej rady, niż uświadomienie sobie faktu wykonywania pewnych czynności i zredukowanie ich do niezbędnego minimum. Na szczęście wiele rzeczy, jak np. upinanie włosnów, można zrobić bez przykładania palców do ust czy nosa. Podstawą jest higiena: warto mieć stale pod ręką (np. w torebce) małą butelkę płynu dezynfekującego i korzystać z niej za każdym razem, gdy w miejscu publicznym musimy dotknąć twarzy. Częste mycie rąk to nawyk, który może wyłącznie przysłużyć się zdrowiu – i to nie tylko naszemu.

Na podstawie: LiveScience

Bartosz Jaster

Absolwent Uniwersytetu Warszawskiego, pasjonat i badacz historii, miłośnik literatury faktu. Członek Fundacji Rozszczepowe Marzenia, niosącej pomoc dzieciom z wadami wrodzonymi.