Przejdź do treści

Bezsenność – czy powoduje depresję i inne zaburzenia nastroju?

Bezsenność a depresja
unsplash.com

Życie w szybkim tempie sprawia, że nie mamy czasu na sen. To duży błąd, ponieważ niedosypiając zwiększamy u siebie ryzyko wystąpienia zaburzeń nastroju.

Jeśli nie możesz poradzić sobie z natłokiem zajęć i coraz częściej odczuwasz drażliwość, bardzo możliwe, że nie dajesz swojemu organizmowi wystarczająco dużo czasu na odpoczynek. O tym, że brak snu powoduje dekoncentrację, wiadomo już od dawna. Niedawno naukowcy z Uniwersytetu w Iowa postanowili bliżej zbadać inne zagadnienie, mianowicie jak niedosypianie oddziałuje na nasze samopoczucie. Wyniki właściwie nikogo nie powinny zaskoczyć: im mniej czasu nasz umysł ma na regenerację, tym większa jest nasza podatność na stres i rozdrażnienie.

Zobacz też: Najlepsze, co możesz dać swojemu dziecku? Nuda! – sprawdź, dlaczego

Przebieg eksperymentu

„Królikami doświadczalnymi” byli studenci, którym zlecono proste zadanie. Uczestnicy eksperymentu mieli przez miesiąc notować informacje na temat swojego snu i samopoczucia, ze szczególnym uwzględnieniem momentów, w których ogarniała ich złość lub irytacja. Wstępne wyniki badań potwierdziły tezę przytoczoną na końcu poprzedniego akapitu. Naukowcy poszli jednak o krok dalej, co opisuje portal News Medical. Podzielili 147 ochotników na dwie grupy. Jedna z nich miała spać tak jak dotychczas, wedle swojego zegara biologicznego. Druga – nieregularnie, po pięć godzin przez dwie noce. Następnie sprawdzono, jak badani reagują na irytujące dźwięki. Członkowie pierwszej grupy szybko się zaadaptowali, tzn. przestali zwracać uwagę na rozpraszające odgłosy. Ochotnicy z drugiej grupy byli do tego niezdolni – łatwo i ciągle popadali w złość.

Długotrwała bezsenność

Uczestnicy eksperymentu niedosypiali zaledwie przez dwa dni, uzasadnione wydaje się więc pytanie o długofalowe skutki braku snu. Otóż – jak wykazują polscy specjaliści, z drem n. med. Dariuszem Wasilewskim na czele, którego słowa cytuje Puls Medycyny – zaniedbując odpoczynek przez długi czas, narażamy się na depresję i inne zaburzenia psychiczne. Co ciekawe, często towarzyszy im bezsenność, ale rzadko bywa ona postrzegana jako przyczyna tychże schorzeń. Schemat przypomina więc błędne koło: stale rozdrażniony i zestresowany człowiek ma problemy z zasypianiem, które w znacznej mierze odpowiadają za jego nastrój.

Jak wybrnąć z tej pułapki? Część osób sięga po środki nasenne, ale na dłuższą metę nie jest to najlepsze rozwiązanie i jedynie utrudnia „naturalne” zasypianie. W pierwszej kolejności warto po prostu uciec od codziennej rutyny – choćby medytując przez parę minut bądź „wyciszając się” w jakikolwiek inny sposób. Co więcej, możemy skorzystać też z terapii bezsenności, którą oferuje coraz więcej psychoterapeutów i psychiatrów – tak, jest o wiele głębszy problem, niż się wydaje.

Na podstawie: News Medical / Puls Medycyny

Zobacz też: Bezsenność vs koronawirus – jak spać spokojnie w czasach pandemii?

Bartosz Jaster

Absolwent Uniwersytetu Warszawskiego, pasjonat i badacz historii, miłośnik literatury faktu. Członek Fundacji Rozszczepowe Marzenia, niosącej pomoc dzieciom z wadami wrodzonymi.

Kult męskiej muskulatury. Czy jest zdrowy?

muskulatura

Sterydy anaboliczne, suplementy diety, godziny na siłowni. Tak wygląda przepis wielu młodych mężczyzn na bycie „bykiem”. Czy jednak muskulatura świadczy o zdrowym ciele i ile bodybuliderzy są w stanie poświęcić dla świetnego wyglądu?

Analizując wzorce męskiego ciała w kulturze masowej nie sposób nie zauważyć, że wraz z erą social mediów rozpowszechnił się kult muskularnej figury. Nie wystarczy być szczupłym – ramiona mają być okazałe, zaś brzuch wyrzeźbiony jak u prawdziwego kulturysty. Instagramowe wzory doprowadzają jednak często do sięgania po sterydy anaboliczne oraz do zaburzeń odżywiania.

W 2019 roku przeprowadzono badania, w których wzięło udział 7000 młodych Amerykanów w wieku od 18 do 24 lat. Ponad 1/5 ankietowanych zgłosiła problemy z dietą związane z ich pragnieniem posiadania muskularnego ciała. Aby nabrać masy, brali oni sterydy anaboliczne lub suplementy diety. Pomimo regularnego treningu wielu mężczyzn nie jest zadowolonych z efektów, podobnie jak to się zdarza w przypadku osób chorujących na anoreksję. Obsesja na punkcie obrazu ciała może prowadzić do stanu zwanego dysmorfią mięśniową. Człowiek jest wtedy przekonany, że muskulatura ciągle jest za mała.  Brak możliwości osiągnięcia wymarzonego ideału powoduje wiele niepokojów i wycofanie się z czynności, które lubiło się przed wystąpieniem zaburzeń. Niektórzy ludzie przestają spędzać nawet czas z bliskimi, ponieważ każdą wolną chwilę poświęcają siłowni.

Zobacz też: Biegi 300 km po górach? No problem! Krystian Pietrzak: „ Każdy jest w stanie zrobić coś podobnego” [PODCAST]

Zdrowie pod kontrolą

Ryzyko dotyczy nie tylko kwestii psychicznych. Zbyt intensywne ćwiczenia fizyczne mogą spowodować choroby układu krążenia, problemy z nerkami i uszkodzenia wątroby. Przetrenowany organizm jest też mniej odporny na stres i bardziej podatny na choroby i kontuzje.

„Pamiętajmy, że Instagram to nie jest realne życie. Jeżeli chcemy otrzymać efekt pięknej sylwetki to musimy się liczyć z wielomiesięczną pracą. Dlatego ważne byśmy zaczynając przygodę z siłownią, najpierw nastawili się na ćwiczenia skierowane na poprawę zdrowia i funkcjonowania organizmu, a dopiero później zajęli się modelowaniem sylwetki, pamiętając jednocześnie o odpowiedniej diecie i odpoczynku” – mówi Sylwester Koper, instruktor fitness i trener personalny z Gdańska. „Gdy sięgamy po suplementy, warto skonsultować się z lekarzem, czy na pewno będą one dla nas potrzebne i nieszkodliwe” – dodaje.

Lekarze przestrzegają też przed stosowaniem tzw. dopingu, czyli sterydów anabolicznych. Dysfunkcje organów wewnętrznych, problemy z ciśnieniem krwi, a także wzrost agresji i spadek płodności to tylko część problemów, które mogą pojawić się po cyklu sterydowym. Bilans zysków i strat nie jest więc korzystny i nie warto sięgać po nielegalne substancje.

Źródło: webmd.com

Zobacz też: Czy moja relacja z ćwiczeniami jest toksyczna?

Piotr Celej

Dziennikarz od ponad dekady. Prywatnie miłośnik zdrowej kuchni, sportu i historii.

Jak wspierać dziecko w rozwiązywaniu trudności z rówieśnikami?

Jak wspierać dziecko
fot. fotolia

Niejednokrotnie w życiu codziennym spotykamy się z trudnościami w relacjach z innymi osobami. Podobnie dzieci – one także, przebywając ze swoimi rówieśnikami, doświadczają różnych emocji. Jak można pomóc im sobie z tym radzić i sprawić, by łatwiej radziły sobie w relacjach z własnym gronem znajomych i przyjaciół?

Czasami z łatwością nawiązują relacje i potrafią rozwiązywać zaistniałe konflikty. Czasami jednak zdarza się tak, że dzieci przeżywają ogromne problemy w radzeniu sobie z trudnościami, które wynikają z kontaktów z kolegami i koleżankami. Mowa o takich obszarach jak: nawiązywanie przyjaźni, radzenie sobie w czasie konfliktów, a czasami doświadczanie przemocy fizycznej i psychicznej. Bardzo istotna jest rola rodzica, aby potrafił odpowiednio wspierać dziecko, zwiększając przy tym jego zasoby. Budowanie silnego poczucia własnej wartości, asertywność, autonomia, empatia, rozpoznawanie emocji – to czynniki, na które powinno zwracać się szczególną uwagę w procesie wychowawczym dziecka.

Zobacz też: Jak wygląda dzieciństwo w różnych zakątkach świata? – oto zdjęcia dzieci, które mówią więcej niż tysiąc słów

Jak wspierać dziecko?

Aby odpowiednio pomóc dziecku w rozwiązywaniu trudności z rówieśnikami warto zwrócić uwagę na poszczególne elementy, takie jak:

  • Szacunek, zainteresowanie oraz wsparcie, które budują samoocenę dziecka. To właśnie te czynniki tworzą solidny fundament, wpływający na jego funkcjonowanie. Świadomość, że „jestem ważny dla moich rodziców” tworzy bliską więź oraz poczucie bezpieczeństwa, które ukazuje się także w relacjach społecznych dziecka.
  • Rozwijanie odpowiedniej komunikacji z dzieckiem. Wyrażanie emocji, mówienie wprost o uczuciach, których dziecko lub rodzic faktycznie doświadcza. Komunikat: „Jest mi smutno i przykro, ponieważ dowiedziałam się, że uderzyłeś kolegę z przedszkola” pokazuje dziecku, jakie są konsekwencje jego, w tym przypadku nieodpowiedniego, zachowania. Pamiętajmy jednak, aby mówić i podkreślać również pozytywne emocje. W tym punkcie najistotniejsza jest rozmowa, która konfrontuje zachowania i pozwala nazwać przeżywane emocje.
  • Nauka współpracy w grupie. Ważna jest możliwość pokazania dziecku, w jaki sposób funkcjonuje grupa. Wspólne spędzanie czasu, np. granie w gry, organizowanie zawodów, wykonywanie domowych obowiązków – te codzienne czynności potrafią świetnie przedstawić i nauczyć dziecko roli współdziałania w grupie (również pod kątem doświadczanych porażek, np. przegranej).
  • Wprowadzenie zasad, które obowiązują wszystkich domowników, a także funkcjonują w miejscach, w których dziecko spotyka swoich rówieśników, np. w przedszkolu. Te zasady mogą dotyczyć np. szczerości czy dotrzymywania złożonych obietnic. Bardzo ważna jest konsekwencja w przestrzeganiu wspólnie ustalonych reguł.

Pomagając dzieciom, które doświadczają trudnych sytuacjach z rówieśnikami, należy pamiętać, aby umiały one budować własną niezależność. Trzeba jednak zwracać uwagę na to, aby dziecko nie stało się ofiarą, ani też z drugiej strony – osobą czyniącą zło.

Pamiętajmy przede wszystkim o tym, że podstawą radzenia sobie w sytuacjach społecznych jest wyrażanie i umiejętność nazywania emocji. Umiejętność tę należy wspólnie z dzieckiem wypracować.

Zobacz też: Magazyn „Time” po raz pierwszy przyznał tytuł Dziecka Roku. Kim jest nagrodzona 15-latka?

Aleksandra Nosarzewska

Studentka V roku psychologii klinicznej na Uniwersytecie SWPS. Jej pasją jest psychologia dziecka oraz pedagogika. Na co dzień współpracuje z dziećmi z zaburzeniami ze spektrum autyzmu.

Liczy się styl, a nie rozmiar! Dwie przyjaciółki, jedna stylizacja

Styl nie rozmiar
Fot. Instagram denisemmercedes

Dominikańska modelka Denise Mercedes wraz z przyjaciółką Marią Castellanos rozpoczęły TikTokowe wyzwanie pod hasłem „Styl, nie rozmiar”. Kobiety ubrane w te same stroje, tylko w innych rozmiarach pozują do zdjęć i nagrywają filmiki, które osiągają zawrotną popularność. Zyskały już prawie 50 milionów polubień! To pokazuje, że piękno przybiera różne kształty, a kobiety – w swej różnorodności – rządzą światem.

Świat mody jest bezwzględnym miejscem. Nierealistyczne standardy i oczekiwania często odciskają piętno na psychice modelek oraz dziewczyn próbujących je naśladować. Na szczęście obecnie trend się odwraca i coraz bardziej na czasie jest moda dla wszystkich, niezależnie od rozmiaru.

Ciałopozytywna modelka

Denise Mercedes jest rzeczniczką nurtu ciałopozytywności (ang. body positive – więcej na ten temat przeczytasz TUTAJ). Nosi rozmiar 44 i udowadnia, że większe kobiety mogą prezentować się w modnych stylizacjach równie dobrze, jak te szczupłe – a nawet lepiej!

Skąd pomysł na wspólne zdjęcia? Denise powiedziała (jej słowa cytuje portal Bored Panda), że wszystko zaczęło się na początku 2019 roku, kiedy ona i jej przyjaciółka Maria zapozowały do zdjęć w tym samym bikini.

Spotkały się z tak pozytywną reakcją, że postanowiły kontynuować podobne sesje. Liczba obserwujących na Instagramie zaczęła rosnąć, a gdy dziewczyny udostępniły swój pierwszy film na TikToku – zaczął  się szał!

@denisemmercedes

2 different body types, same style ❤️ You can dress cute regardless of whatever shape or size you are! @mariacastellanos_ri #fyp #fashion #bff

♬ No Face No Case – Vinny West – Madi Claire

Tik Tok uzyskał ponad 1,5 miliona wyświetleń.

Zobacz też: „Łatwo jest komuś przypiąć łatkę lenia albo pustej lali” – Kaya Szulczewska i Ciałopozytyw! Czy soma już całkiem zgubiła psyche?!

Styl, nie rozmiar

Filmy zainspirowały tak wiele kobiet, że Denise i Maria wymyśliły własny hasztag #StyleNotSize. Oznaczają nim swoje stylizacje i zachęcają do tego innych.

Denise powiedziała, że ich głównym przesłaniem jest, aby „ubierać się tak, jak chcesz i kochać swoje ciało”. Dodała też, że czas przestać porównywać się z innymi. Poczucie pewności siebie we własnym ciele sprawia, że błyszczy się od środka.

Stwierdziła również, że „fakt, że możemy zainspirować tak wiele kobiet do poczucia pewności siebie i bycia sobą, sprawia, że chcemy kontynuować ten ruch”.

Zobacz najlepsze stylizacje #StyleNotSize

@denisemmercedes

Style, not size ep 4 with @mariacastellanos_ri Items from @superdown ! Which one is your favorite outfit? #fashion #superdown #bffgoals

♬ New Rules – Dua Lipa

@denisemmercedes

My mini series with my bff @mariacastellanos_ri called “Style, Not Size”! Looks from #Zara Which outfit was your fav? 1, 2, or 3?! #fashion

♬ Say So – Doja Cat

@denisemmercedes

Style, not Size ep 5! All looks from @asos Which outfit was your fav?! Me and @mariacastellanos_ri are beautiful in our own unique way! #stylenotsize

♬ Tusa X No Idea – rapidsongs

Źródło: Bored Panda

Zobacz też: Ewa Niespodziana – modelka czy Instamama? „Zawsze chciałam być młoda mamą”

Alina Windyga-Łapińska

Dziennikarka portalu Współczesna Rodzina. Absolwentka resocjalizacji na Uniwersytecie Warszawskim. Kilka lat przepracowała w dziale HR zagranicznych firm produkcyjnych, podczas urlopu macierzyńskiego rozpoczęła przygodę z dziennikarstwem i social mediami.

10 tysięcy kroków dziennie – czy to wystarczy dla zdrowia?

10 tysięcy kroków
Fot. 123rf

Spacery na świeżym powietrzu podczas pandemii COVID-19 stały się jedną z głównych rozrywek. Czy jednak polecane przez producentów sportowych aplikacje liczące kroki – zwłaszcza skupiające się na wykonywaniu 10 tysięcu kroków dziennie – są w stanie poprawić nasze zdrowie? 

Podczas pandemii koronawirusa brytyjskie Sports Direct sprzedało aż 218 proc. więcej par butów do joggingu i długich spacerów. Parki, skwery, bulwary i lasy w ciepłe dni przeżywają prawdziwe oblężenie biegaczy, spacerowiczów, rolkarzy i rowerzystów. Wiele z tych osób korzysta z aplikacji w telefonach, które pozwalają mierzyć przebyty dystans i liczbę kroków. I podobnie jak grany przez Anthony Hopkinsa Benedykt XVI w filmie „Dwóch papieży” wypełniamy dzienne limity. Czy jednak chodzenie może sprawić, że będziemy zdrowsi? 

10 tysięcy kroków

Ciało w ruchu

Należy pamiętać, że wyprostowana pozycja, w jakiej się poruszamy, jest wynikiem bardzo szybkich zmian ewolucyjnych. Jak podaje w swej książce „Homo sapiens – od zwierząt do bogów Yuval Noah Harari, wyprostowana pozycja pozwoliła nam utrzymać rosnący mózg oraz lepiej dostrzegać zagrożenia istniejące np. na sawannie. Niestety, dynamiczny rozwój gatunku niesie za sobą również i problemy – zbyt ciężka głowa i wyprostowana postawa powodują m.in. sztywnienie karku oraz problemy z odcinkiem lędźwiowym. Co za tym idzie, nawet spacerując należy uważać na właściwą postawę.

Nie znaczy to oczywiście, że chód jest niezdrowy dla naszego organizmu. Wręcz przeciwnie! W badaniach prowadzonych przez naukowców z European Centre for Environment and Human Health na University of Exeter Medical School, przeanalizowano 20 tysięcy ankiet od osób zamieszkujących Wielką Brytanię. Wyniki badań są jednoznaczne – osoby, które na łonie natury spędzają około dwie godziny, znacznie częściej cieszyły się lepszym zdrowiem oraz samopoczuciem. Maksymalny efekt osiągamy po około 200 minutach pośród zieleni.  

Chodzenie okiem specjalisty

„Spacer jest bardzo zdrową formą aktywności fizycznej. Już półgodzinny marsz zapewni nam lepsze zdrowie i samopoczucie. Co istotne, nie da się go bezpośrednio zamienić na trening na siłowni, bowiem to projekcja na warunki zewnętrzne zapewnia nam odporność” – tłumaczy Sylwester Koper, instruktor fitness oraz trener kulturystyki i dodaje:

By uzyskać efekt sportowy należy spacerować w tempie około 100 kroków na minutę, mieć wygodne obuwie oraz stosować odpowiednie wymachy ramion – dość podobnie do maszerujących żołnierzy. Ruchy te wzmacniają nasze mięśnie głębokie i mogą pomóc np. w sytuacji, gdy bolą nas plecy. Pewną pomocą w wymuszeniu tego ruchu z pewnością będą kije do nordic walking.  

Statystyczny Polak dziennie przebywa około 5 tysięcy kroków. I chociaż nie ma dowodów na to, że akurat 10 tysięcy kroków ma być optymalne, warto skorzystać z aplikacji i podjąć wyzwanie. Trening 2-3 razy w tygodniu nie zastąpi bowiem organizmowi codziennej dawki potrzebnego ruchu. Dobierając odpowiedni sposób marszu jesteśmy też w stanie wzmocnić niezwykle istotne mięśnie głębokie, odpowiadające za stabilizację całego ciała. 

Zobacz też: Kult męskiej muskulatury. Czy jest zdrowy?

Piotr Celej

Dziennikarz od ponad dekady. Prywatnie miłośnik zdrowej kuchni, sportu i historii.