Przejdź do treści

„Zostaw to ciało w świętym spokoju!” – Agata Ziemnicka i Kobiety bez diety! Dlaczego dla własnego dobra lepiej się w ogóle się odchudzać?

Kobiety bez diety - czyżbyśmy robiły kolejny krok ku sobie? || Fot: Facebook Kobiety bez diety

Pogoń za idealną sylwetką, wieczna dieta, ćwiczenia aż do braku tchu i nieustanna krytyka – krytyka samej siebie. I chociaż teoretycznie punktem wyjścia jest chęć lepszego samopoczucia, to koniec końców lądujemy zazwyczaj w zupełnie innym miejscu. Niewątpliwie świadkami tego są dietetyczki, które zapewne milion razy w swoim życiu słyszały zdanie: „Muszę schudnąć!”. Czy oby na pewno muszę? „Zostaw to ciało w świętym spokoju!” – mówi w rozmowie z nami Agata Ziemnicka, jedna z siedmiu twórczyń Fundacji „Kobiety bez diety”.

Katarzyna Miłkowska: Dietetyczki mówiące diecie „nie” – chyba domyślasz się, że budzi to zdziwienie?

Agata Ziemnicka: Właściwie to nawet trochę o to chodzi. Przy czym nasze „nie” skierowane jest do osób zdrowych. Jeżeli ktoś musi stosować dany sposób żywienia, bo zmaga się np. z insulinoopornością, czy różnego rodzaju kłopotami ze strony układu pokarmowego, to na „nie” miejsca tutaj oczywiście nie ma. Często jednak bazowym problemem okazuje się nie tyle stan zdrowia, co chęć bycia ekstremalnie szczupłą.

To ciekawe, że decydujecie się o tym mówić. Wyobrażam sobie, że duża część Waszych pacjentek to właśnie kobiety, które chcą schudną i najzwyczajniej w świecie starają się jakoś sprostać wymaganiom diet culture.

Dokładnie tak jest! Szczerze mówiąc, w moim gabinecie pojawiają się głównie takie pacjentki. Część ma zaburzenia odżywiania i one wymagają zupełnie innej pomocy, ale gro z nich chce po prostu zrzucić kilogramy. I mówienie diecie „nie” wcale nie oznacza, że „zakazujemy” tym kobietom chudnięcia. Tym bardziej nie promujemy też otyłości – zupełnie nie o to chodzi.

Zobacz też: Te zdjęcia dają jasny przekaz – nasze ciała to nie są manekiny, piękno ma różną formę!

A zapewne mogą pojawić się tego typu komentarze.

Dlatego też ważne jest, żeby dokładnie posłuchać i otworzyć się na zrozumienie konceptu, jakim jest intuicyjne jedzenie. Jest ono czymś zupełnie przeciwnym, niż diety polegające na ekspresowym ograniczeniu dużej ilości kalorii, wszelkiego rodzaju mono-diety, czy też diety wyłączają całą grupę składników, jak np. dieta dr Dąbrowskiej, w trakcie której zupełnie przestajesz jeść białko. Nie mówię już nawet o korzystaniu z takich absurdalnych pomysłów, jak picie pszenicy, czy jedzenie przez kilka tygodni tylko samej kaszy. Tego typu rozwiązania, które na celu mają wyłącznie pozbycie się jak najwięcej tkanki tłuszczowej w jak najkrótszym czasie, są dla nas bez sensu. Zresztą nie tylko dla nas! To nie jest tak, że nagle kilka dietetyczek wymyśliło sobie, że zacznie mówić: Ludzie nie odchudzajcie się. Chcemy raczej powiedzieć:

Ludzie bądźcie zdrowi, dbajcie o siebie, ale nie korzystajcie przy tym z diet, które po prostu nie działają.

 

Będę adwokatem diabła – jak to nie działają? Przecież internet pełen jest niesamowitych przemian!

Jest to w pełni potwierdzone badaniami naukowymi. Po stosowaniu nieadekwatnych do potrzeb ciała diet, poziom tkanki tłuszczowej i ewentualny nadmiar kilogramów wracają z nawiązką. Kończy się to gorzej, niż było na początku.

To dlaczego my-kobiety wciąż jednak to sobie robimy?

Bo na piedestale stawiana jest szczupłość! Ciało, które jest zdrowe i ma dobrą wagę, ale nie mieści się w wymarzonym rozmiarze M, albo nawet L, przymuszamy do tego, żeby na siłę chudło. Nawet jeśli od zawsze miałaś mocniejszą budowę ciała, czyli dużą ilość tkanki tłuszczowej i mocne kości – mówisz nie i już! Nagle ma to być ciało drobne i wyglądać tak, jak wszystkie inne panie, które akurat w standardy diet culture wpisują się idealnie.

Bądź taka, jaka jesteś i odpuść sobie! Dopóki nie jesteś chora, dopóki nie masz problemów z układem pokarmowym, czy nie borykasz się z innymi trudnościami somatycznymi, to daj sobie po prostu luz. Zostaw to ciało w świętym spokoju!

 

Ale jak tu sobie ten spokój dać skoro sama mówisz, że koniec końców dieta powoduje przytycie?! Przecież tym bardziej trzeba się za siebie wziąć i na nowo starać się zredukować te „nadprogramowe” kilogramy – rozumiem, że tak zaczyna się błędne koło odchudzania?

Co więcej, popadasz w tym kole w irracjonalną wręcz obsesję. Biegniesz jak ten chomik w kołowrotku, a cała energia dotycząca cielesności i jedzenia jest w tym czasie skoncentrowana wokół tego, czego ci nie wolno. Cały czas trzeba coś ograniczyć – najpierw kalorie, później wielkość porcji, następnie konkretne składniki, szukasz kolejnych i kolejnych sposobów…

Czyli zupełnie tracimy rozeznanie w tym, co się tak naprawdę dzieje?

Tak, takie myślenie jest kompletnie odklejone od tego, czym ciało faktycznie jest i co dzięki niemu możemy zrobić – że możemy chodzić, rozmawiać, przyjaźnić się, uprawiać seks, smakować, pracować, doświadczać. Zamiast tego, zamykamy się w swego rodzaju pudełku, które musi wyglądać i to wyglądać w bardzo konkretny sposób. Tak, jak wszystkie inne ciała w gazetach – niezależnie od tego, czy są wyretuszowane, czy nie. Wybacz, ale nie wszyscy jesteśmy tacy szczupli, tak jak i nie wszyscy jesteśmy wysocy.

 

Wzrost i waga to chyba jednak coś innego. Kilogramy wydają się być czymś, nad czym „przejęliśmy” kontrolę.

Tylko wiesz… chęć bycia szczupłą i wpasowania się w panujący kanon powoduje kompletne odklejenie od rzeczywistych potrzeb ciała. Wręcz od odczuwania cielesności w ogóle, a co za tym idzie, także kobiecości. Nie jest to bowiem coś, co ogranicza się tylko do aspektu fizycznego. Potrafi generować szereg różnych problemów, od depresji po natręctwa, nerwice, zaburzenia seksualne, rozpady związków, relacji. Tak potwornie skupiasz się na własnym ciele, że nic więcej się nie liczy, a błędne koło osiągania tego, co jest po prostu niemożliwe, nakręca się tylko i wyłącznie jeszcze bardziej.

Brzmi to przerażająco, niebezpiecznie, wręcz nieludzko… A przecież nieraz w ogóle tego nie zauważamy.

Dlatego właśnie głośno mówimy STOP. Chcemy pokazać kobietom, żeby tego chorego kręgu w ogóle nie zaczynały.

Jeśli bowiem ciągle zabraniasz sobie kawałka czekolady, to w pewnym momencie myślisz już tylko o niej! Sęk w tym, że wtedy nie jest to przyjemna myśl, a wręcz poczucie popełniania jakiejś przerażającej zbrodni. Wyrzuty sumienia stają się gigantyczne, pojawia się wstyd i poczucie porażki.

A przecież tak naprawdę zjedzenie od czasu do czasu deseru jest czymś absolutnie normalnym! I to deseru z cukrem, a nie ksylitolem i z mąką, a nie ze zmiksowanymi kasztanami – prawdziwej słodkości z cukrem, mąką i masłem!

 

Już samo to, jak o tym mówisz, sprawia błogą przyjemność (śmiech).

No widzisz! A wyobraź sobie jak ten cukier, masło i mąkę własnoręcznie przerabiasz. Widzisz ile tego jest, co się tam znajduje, że to są prawdziwe składniki. Później wystarczy zjedzenie jednego kawałka i już wiesz, że to było to!

Dzięki daniu sobie przyzwolenia na cieszenie się wszystkim tym, co teoretycznie jest „zakazane”, nie czujesz, że zaraz rzucisz się na jedzenie. Wiesz, że może być pysznie, że możesz w tym maśle „być”, a jednocześnie nie musisz się za to dobijać. Nie napinasz się niepotrzebnie, kortyzol nie skacze, nie musisz też tkwić w poczuciu wiecznego prześladowania samej siebie.

Brzmi to niczym prawda objawiona, a przecież powinno być to coś zupełnie naturalnego.

Wiesz, sama przechodzę teraz etap, w którym w pewnym sensie wracam do korzeni. Staram się na swój własny sposób połączyć ciało z duszą. Koncept jest taki, żeby najzwyczajniej w świecie móc się w odpowiednim momencie zatrzymać i zapytać siebie:

Dobra, czego ja tak naprawdę chcę? Czego potrzebuję? Co lubię?

 

No dobrze, zadajesz sobie takie pytania i co dalej?

Akurat dzisiaj miałam właśnie taki dzień. Obudziłam się z poczuciem, że nie jestem w stanie nic zjeść. Rzeczywiście nie zrobiłam więc sobie śniadania, a normalnie Pani Dietetyczka zawsze rano je odpowiedni posiłek i koniec kropka – jestem pod tym względem dla siebie dość surowa. Co ciekawe, po dwóch godzinach poczułam, że wcale nie chcę owsianki, którą miałam zaplanowaną. Potrzebuję białka, pieczywa i bardzo dużej ilości pomidorów. Gdybym siebie o to nie zapytała, zjadłabym to, co było rozpisane – o to mi właśnie chodzi!

Owszem, czasem pewnie moje śniadanie nie będzie w związku z tym idealne. Dziś usmażyłam sobie jajko sadzone – czy to jest szał? Nie, ale kluczem jest to, że akurat właśnie tego potrzebowałam. Nawet jeżeli więc twoje ciało mówi ci, żebyś przez dwa tygodnie jadła cały czas czekoladę, to nie powinnaś przestawać go słuchać. Być może tak długo zabraniałaś sobie tej słodkości, że jak tylko poczuło wolność, to musi odreagować. Przysięgam, po dwóch tygodnia usłyszysz: Wszystko fajnie, ale teraz wolę coś sensownego. Teraz potrzebuję botwinki i to koniecznie z fetą, która właściwie jest ohydna, ale coś mnie w niej kręci. Powie ci to twoje własne ciało – nie dietetyczki, nie profesorowie.

Zobacz też: Nie da się zmierzyć WSZYSTKICH ciał jedną miarą – nie róbmy sobie tego!

Czyli wszystko co wiemy, mamy odstawić na bok?

Nie, nie chodzi tu o kompletne odejście od nauki – to byłaby skrajność w drugą stronę. Bardzo fajnie jest wiedzieć, że orzechy włoskie mają omega-3, a migdały są bogate w witaminę E. Kiedy np. masz problemy ze skórą, to siadasz i sprawdzasz, jakie składniki będą pomocne i na nich się skupiasz. Znajdujesz powiedzmy 50 produktów będących źródłem potrzebnych ci elementów i wtedy zadajesz sobie pytania o to, które z nich lubisz? Jaki jest teraz sezon? Na co masz ochotę?

Mam jednak wrażenie, że nauczyliśmy się na tyle narzędziowo traktować swoje ciała, że chyba ciężej jest odnajdywać w sobie te odpowiedzi na nowo, niż gdybyśmy zaczynali od zera.

Pewnie, że tak! Trzeba włożyć w to ogromny wysiłek, ale jest to naprawdę możliwe i przez lata tak przecież właśnie było. Czy to, że pojawiła się wielka nauka o żywieniu sprawiło, że nagle nikt nie może niczego zjeść sam, bo nie umie? Oczywiście, że umie! Być może trochę będzie trzeba poeksperymentować, popróbować, posprawdzać. Może przy okazji się przez to przytyje – a cholera to wie, może przytyjesz. No trudno! Jeśli będzie ci z tym źle, to zastanowisz się, co mogłabyś ewentualnie zmienić i najwyżej będziesz szukać dalej.

Dopóki nie jesteś chora, ty sama wiesz, co masz jeść. Kluczem jest jednak to, żeby odpuścić sobie myślenie o jedzeniu i aktywności fizycznej jedynie przez pryzmat potrzeby bycia szczupłą, czy wręcz wyjątkowo chudą – właśnie takiemu myśleniu Kobiety Bez Diety mówią „nie”.

 

Zobacz też: „Moje dziecko nie lubi swojego ciała!” Jak możemy pomóc dzieciom w samoakceptacji?

Ekspert

Agata Ziemnicka

Jestem dietetyczką i psycholożką. Zajmuję się zdrowym odchudzaniem lub zdrowym tyciem. Specjalizuję się w psychodietetycznej pracy z osobami odchudzającymi się i z zaburzeniami odżywiania, również z młodzieżą. Od 2006 roku prowadzę Centrum Psychodietetyki RÓWNOWAGA. Odbywają się tam konsultacje indywidualne oraz warsztaty. Z Olgą Kwiecińską prowadziłam program kulinarno-dietetyczny w TVN Style „REWOLUCJA NA TALERZU“. Następnie, w tym samym kanale,  program o zdrowym gotowaniu “Szczypta Smaku”. Wydałam książki kulinarne z przepisami z programów oraz najnowszą SOKI I KOKTAJLE W MINUTĘ. Jestem mamą Niny i Gai. Uwielbiam jeść i gotować

Katarzyna Miłkowska

Dziennikarka, absolwentka UW (dziennikarstwo). Obecnie studiuje psychologię kliniczną na Uniwersytecie SWPS, jest też byłą słuchaczką studiów podyplomowych Gender Studies na UW. Współautorka książki "Kobiety bez diety".

Meningokoki typu B – czy warto szczepić dzieci?

meningokoki typu B
Choroba meningokokowa może prowadzić do infekcji krwi lub zapalenia opon mózgowych. Może zagrażać życiu, jeśli nie zostanie szybko wyleczona. – fot. 123rf

Szczepionka meningokokowa B (MenB) chroni przed piątym typem bakterii meningokokowej (zwanym typem B). Jest to nowość i na razie nie jest jeszcze zalecana jako rutynowe szczepienie zdrowych osób. Jednak niektóre maluchy i nastolatki, u których występuje zwiększone ryzyko wystąpienia choroby meningokokowej, mogą zachorować po 10 roku życia. Kiedy więc warto zaszczepić dzieci? 

Choroba meningokokowa jest wywoływana przez pewien rodzaj bakterii. Może prowadzić do infekcji krwi lub zapalenia opon mózgowych albo obu. Może także zagrażać życiu, jeśli nie zostanie szybko wyleczona.

Szczepionka MenACWY bardzo skutecznie chroni przed czterema szczepami bakterii, podczas gdy szczepionka MenB chroni przed piątym szczepem.

Zobacz też: Szczepienia przed podróżą: które obowiązkowe, które dodatkowe? Wyjaśnia lekarz medycyny podróży

Objawy zakażenia chorobą meningokokową

Objawy meningokokowego zapalenia opon mózgowych obejmują nagły początek gorączki, ból głowy i sztywność karku. Bakterie mogą dostać się do krwiobiegu i namnażać, uszkadzając ściany naczyń krwionośnych i powodując krwawienie do skóry i narządów. Objawy mogą obejmować: gorączkę lub zimne dreszcze, zmęczenie, wymioty lub biegunkę. Dodatkowe objawy to: zimne dłonie i stopy, silne bóle mięśni, stawów, klatki piersiowej lub brzucha.  

Choroba meningokokowa może być leczona antybiotykami. Ważne jest, aby leczenie rozpocząć tak szybko, jak to możliwe. Jednak około 1 do 2 na 10 osób z chorobą meningokokową umrze z powodu infekcji, nawet przy szybkim i odpowiednim leczeniu. 

Zobacz też: Fakty i mity na temat szczepień przeciw grypie

Meningokoki typu B – kiedy warto szczepić?

Dzieci w wieku 10 lat i starsze z czynnikami ryzyka również powinny otrzymać szczepionkę MenB. W zależności od marki będą potrzebować 2 lub 3 dawki. Mogą potrzebować więcej dawek przypominających, jeśli czynnik ryzyka pozostanie.

Jakie są czynniki ryzyka? Przede wszystkim to dzieci, które:

  • będą mieszkać lub podróżować do krajów, w których choroba jest powszechna,
  • są obecne podczas wybuchu epidemii,
  • mają zaburzenia immunologiczne.

Jeśli zaburzenia odporności są przewlekłe, te dzieci również potrzebują dawki przypominającej kilka lat później, w zależności od ich wieku przy pierwszej dawce. W przypadku dzieci bez czynników ryzyka decyzję o przyjęciu szczepionki MenB powinni podjąć wspólnie nastolatki, ich rodzice i lekarz.  

Inne osoby, mogą również zachorować między 16 a 23 rokiem życia (najczęściej między 16 a 18 rokiem życia, ponieważ wtedy ryzyko zarażenia jest najwyższe). Należy więc szczepić się odpowiednio wcześniej. Dzieci te zwykle potrzebują 2 dawek. Szczepionki MenACWY i MenB można podawać w tym samym czasie, ale w innym miejscu ciała.  

Piotr Celej

Dziennikarz od ponad dekady. Prywatnie miłośnik zdrowej kuchni, sportu i historii.

Dzień, gdy Nawia jest blisko. Jak nasi przodkowie obchodzili Dziady?

dziady
Słowiański system wierzeń nie był ściśle skodyfikowany.

Dziady to chyba najbardziej znany obrzęd pogański Słowian i Bałtów. Wszystko za sprawą dzieł Adama Mickiewicza. Jak wyglądało niegdyś spotkanie z duszami przodków? 

Słowiański system wierzeń nie był ściśle skodyfikowany. Mimo tego od Łaby po Don wyznawano bardzo podobny system religijny. Dzielił on świat kosmiczny na trzy strefy:

  • Prawię sferę bóstw, będących źródłem wszystkich bytów;
  • byty;
  • bóstwa wspólnie współtworzą najwyższy ład.

Jawia z kolei jest sferą materii i to w nie dzieją się ludzkie losy. Z kolei Nawia jest światem ludzkich przodków i to właśnie ona była istotna podczas przesileń wiosennych i jesiennych – właśnie święta Dziadów.  

dziady słowianie zbrucz idol

Zobacz też: Tak wyglądało Halloween 100 lat temu. Przerażające?

Ugościć zmarłych 

Wizyty zmarłych należało wówczas analizować przede wszystkim pod kątem duchowości rodzinnej. To właśnie żyjący krewni mieli się spodziewać wizyty swoich bliskich. Od zadowolenia przybyszów z innego wymiaru zależeć miało powodzenie w przyszłym roku.

We wsiach urządzano prawdziwe uczty dla nieżyjących przodków. Zależnie od regionu działy się one na cmentarzach, w centralnym punkcie wsi lub na własnych podwórkach. Na stoły trafiały mięsa, chleby, kasze, warzywa oraz owoce, a także alkohole. Niecałe pożywienie było jednak przeznaczone dla zmarłych.

Najpierw biesiadę odbywali żywi, którzy rozrzucali resztki jedzenia i picia wokół stołów. W nocy posilić się miały nimi wędrujące tego dnia po polach i opłotkach dusze zmarłych. Często wylewano również kieliszek wódki na grób zmarłego.  

Z kolei w krajach bałtyckich jak Litwa organizowano sauny i banie, by “kąpać duszę”. Ważnym elementem było bowiem oczyszczenie duszy. Znaczenie oczyszczające miały również ogniska, które palono wokół wsi. Drugą ich funkcją było ogrzanie dusz i pomoc w odnalezieniu drogi do domu. Dusza zmarłego krewnego mogła zmienić się w domownika – opiekuńczego ducha domu.  

Robota dla wiedźmina?  

Należało jednak uważać. Podczas dziadów wyjątkowo aktywne były złe duchy i bestie. Spotkać można było strzygę, topielica czy wąpierza. Należało je odstraszyć i w tym celu powstały słowiańskie drewniane maski – karboszki. Były to upiorne rzeźbione twarze pełniące podobną rolę co… demoniczne dynie.  

Dziady maski

Atak stworów adoptowanych przez Andrzeja Sapkowskiego w “Wiedźminie” nie był jednak jedyną możliwością “wpadki” w Dziady. Tego dnia nie należało biegać i się śmiać głośno by nie przestraszyć dusz. Nie używano również igieł. Nikt chyba nie chciałby przyszyć do swej szaty skrawka wędrującej po izbie duszy, prawda?  

W niektórych rejonach najstarszy mężczyzna we wsi, zwany guślarzem sprowadzał rytualnie dusze i zapraszał do ucztowania. To właśnie w usta tej postaci Adam Mickiewicz wstawił słynne “Ciemno wszędzie, głucho wszędzie, co to będzie, co to będzie?”.  

Seks dawnych Słowian. Byli bardziej bezpruderyjni od nas?

Piotr Celej

Dziennikarz od ponad dekady. Prywatnie miłośnik zdrowej kuchni, sportu i historii.

Jesienne inspiracje na zabawy z dziećmi. Jak kreatywnie spędzić czas?

jesienne pomysły na zabawy
Tworzenie ludzików czy zwierzątek z kasztanów i żołędzi sprawi dzieciom wiele radości. – fot. 123rf

Jesień to doskonała pora roku na kreatywne spędzanie czasu z dziećmi. Kasztany, żołędzie, liście czy jarzębina dają wiele możliwości. Co można robić z dziećmi jesienią, jak spędzić pochmurny, deszczowy i wietrzny dzień w domu? Jak kreatywnie wykorzystać czas z dzieckiem?

Jesienne inspiracje na zabawy z dziećmi

Ludziki z żołędzi i kasztanów

Tworzenie ludzików czy zwierzątek z kasztanów i żołędzi sprawi dzieciom wiele radości. By wyczarować magiczne postacie, w pierwszej kolejności musicie wybrać się na wspólną wycieczkę do parku, podczas której poszukacie darów jesieni.

Korale z jarzębiny

Tworzenie korali z jarzębiny spodoba się szczególnie dziewczynkom. By stworzyć jesienną biżuterię – korale i bransoletki – trzeba zebrać naprawdę dużo czerwonej jarzębiny.

Zobacz też: Swobodna zabawa w rozwoju dziecka. Dlaczego jest tak ważna?

Stworki

Do przygotowania jesiennych stworków można wykorzystać liście, kasztany, żołędzie, jarzębinę i plastelinę. Zwierzęta wcale nie muszą być perfekcyjne. Najważniejsze, by ich przygotowanie sprawiło wszystkim mnóstwo radości.

Masa solna

Dary jesieni można połączyć z masą solną, która jest doskonałym materiałem do stworzenia przepięknych postaci. Masę solną można połączyć z żołędziami, kasztanami, szyszkami i liśćmi.

Zielnik

Przygotowanie albumu z liści to świetna atrakcja dla przedszkolaków. Zbieranie liści i przyklejanie ich do kartek, pozwoli dzieciom stworzyć przepiękny album z darami jesieni. To doskonała okazja do poznania liści i nazw drzew, z których pochodzą.

 Łódki

Jesień to nie tylko kasztany czy żołędzie, ale i orzechy. Z łupinek orzecha można wyczarować małą łódkę, w której będzie płynął mały ludzik wykonany z szyszki i żołędzia. Klejem na gorąco przyczepiamy wszystkie elementy ludzika, którego przymocowujemy do łódeczki.

Zobacz też: Czy wiesz, jak gra na instrumencie wpływa na dzieci? To może zaskoczyć!

Wycinanie dyni

Wycinanie dyni może być fajną zabawą przez całą jesień, a nie tylko rytuałem na Halloween. Z tego pomarańczowego warzywa można wyczarować przeróżne kształty. Warto dać się ponieść wyobraźni. Dynie nabiorą jeszcze więcej uroku, gdy rozświetlimy je od środka lampionami.

Pestki z dyni

Pestki z dyni to kolejny materiał do wspaniałej zabawy. Potrzebować będziemy kartki papieru, mazaków i farb. Dzieci muszą zamienić pestki dyni w przepiękne, kolorowe, jesienne liście, które potem przyklejamy do namalowanego na kartce drzewa. To doskonała propozycja zabawy zarówno dla małych, jak i starszych dzieci. Doskonale ćwiczy kreatywność i zdolności manualne.

Rozpoznajesz u siebie te objawy? To może być wyczerpanie psychiczne

wyczerpanie psychiczne
Wyczerpanie psychiczne jest zwykle wynikiem długotrwałego stresu. – fot. 123rf

Wyczerpanie psychiczne, często nazywane również wyczerpaniem nerwowym jest stanem, w który organizm pod wpływem długotrwałego stresu charakteryzuje się np. nadmiernym pobudzeniem nawet w prozaicznych sytuacjach. Często pojawia się nieustanne uczucie beznadziejności i brak siły już nawet po przebudzeniu. Kiedy fizycznie i psychicznie zaczynamy czuć się coraz gorzej, dokładniej powinniśmy przyjrzeć się naszemu zdrowiu.

Wyczerpanie psychiczne – czym jest?

Wyczerpanie psychiczne jest zwykle wynikiem długotrwałego stresu. Kiedy problemy nawarstwiają się i nerwy kumulują, wzrasta w organizmie poziom hormonów stresu, a w tym adrenaliny i kortyzolu.

Kiedy nieustannie mamy do czynienia z sytuacjami nerwowymi poziom kortyzolu stale pozostaje wysoki, co koniec końców zakłóca prawidłowe funkcjonowanie organizmu. Pojawiają się problem ze snem, trawieniem, koncentracją czy pamięcią. Organizm pozostający w stałym stresie, szybciej wyczerpuje zapasy nagromadzonej energii, a konsekwencji staje się nieustannie zmęczony.

Zobacz też: Jak rozpoznać toksycznego partnera?

Objawy wyczerpania psychicznego

Do najczęstszych objawów wyczerpania psychicznego należą:

  • niska samoocena emocjonalna,
  • poczucie bezradności i beznadziejności,
  • przewlekłe zmęczenie, nieustanny stres i napięcie,
  • depresja,
  • myśli samobójcze,
  • problemy z pamięcią i koncentracją,
  • większa kłótliwość i wycofanie społeczne.

Ponadto wiele osób skarży się na problemy z oddychaniem, bóle głowy, czy nadciśnienie tętnicze. Mogą pojawić się także wahania hormonu nadnerczy we krwi – zbyt niski poziom prowadzi do osłabienia, braku energii i trudności z koncentracją. Z kolei zbyt wysoki – do pobudzenia, co przekłada się na problemy ze snem.

Zobacz też: Jak pomóc osobie z depresją? Na pewno nie tymi słowami!

Wyczerpanie psychiczne – jak sobie z nim radzić?

Wyczerpanie psychiczne często jest bagatelizowane, co jest złym sposobem postępowania. Każdy z nas powinien zadbać o swój dobrostan psychiczny i zaopiekować się sobą.

Nie ma jednego sposobu leczenia wyczerpania psychicznego, wszystko uzależnione jest od jego przyczyny.

W przypadku, gdy wyczerpanie nerwowe ma podłoże psychologiczne, warto poprawić swoją higienę snu, zacząć się zdrowo odżywiać, regularnie wykonywać ćwiczenia, więcej czasu poświęcić na relaks i znaleźć sposób, który pomoże poradzić sobie ze stresorami. Dobrym i zalecanym sposobem jest praktyka mindfulness, czyli technika trenowania uważności. By poradzić sobie z problemem warto wybrać się na konsultację do psychologa lub psychoterapeuty. Korzystanie z pomocy specjalistów nie jest powodem do wstydu. Leczenie jest po to, by pomóc.